Weitere Datenübertragung Ihres Webseitenbesuchs an Google durch ein Opt-Out-Cookie stoppen - Klick!
Stop transferring your visit data to Google by a Opt-Out-Cookie - click!: Stop Google Analytics Cookie Info.

Konrad Fischer Konrad Fischer: Altbauten kosteng�nstig sanieren Niemiecka strona startowa "Altbau und Denkmalpflege Informationen"
Website Search + Sitemap +++ Kostengünstiges Instandsetzen von Burgen und Schlössern - Ratgeber zu Kauf, Finanzierung, Planung (eBook)
Altbauten kostengünstig sanieren: Heiße Tipps gegen Sanierpfusch im bestimmt frechsten Baubuch aller Zeiten (eBook + Druckversion)
English Version +++ Deutsche Version
Heating Costs Saving and Health Protection by the Interior Room Surface Heating System
Low-cost Repair, Renovation + Refurbishing of your old House






Stare budownictwo i
ochrona zabytków informacje

Wskazówki i porady dla posiadaczy starych budynków


Dipl.-Ing. Konrad Fischer, Architekt BYAK
Komisarz w Radzie do Spraw Zachowywania Zabytków w "Deutsche Burgenvereinigung e.V."
c./ Hauptstraße 50 + 96272 Hochstadt a. Main + Deutschland - Niemcy
Tel.: +49 - (0) 95 74 - 30 11/Mob. +49 - (0)170 - 73 515 57 + Fax: +49 - (0) 95 74 - 49 60 + E-mail


(Update 4.06.09)

Skutki Twoich działań budowlanych są opłakane? Utopiłeś przy tym swoje pieniądze? W Twoim domu znajdujesz grzyby i pleśń, dzieci mają chrypę, wysypkę, sine palce i podsinione oczy?

Tak wcale nie musi być.

Esqueleto muerto

Witam i dziękuję, że tutaj zajrzałeś. Na tych stronach znajdziesz informacje związane z pytaniami i problemami dotyczącymi odnawiania starych budynków, restaurowania historycznych monumentów i zabytków budownictwa oraz konserwacji wartościowych dzieł sztuki. Większość tych informacji jest w języku niemieckim ale niektóre strony też po polsku.

A dlaczego właściwie również po polsku? Otóż od wielu lat przyjeżdżają do mnie praktykanci ze wschodniej Europy od Kasachstanu, poprzez Tadżykistan, z Rosji i z Polski, którzy w moim biurze architektonicznym i inżynierskim mają możliwość studiowania problemów zabytkowego budownictwa, zapoznania się i fachowej konfrontacji z naszym podejściem do tego tematu. Nawiązywanie i podtrzymywanie kontaktów ze wschodnioeuropejskimi architektami i inżynierami oraz poznawanie tamtejszych problemów było dla mnie zawsze interesujące. Dzięki temu uzyskałem wgląd w problematykę ochrony zabytków we wschodniej Europie i tamtejsze sposoby stawiania pytań do problemu, techniczne i ekonomiczne metody oraz metody odrestaurowywania (jeżeli coś takiego w ogóle istnieje). Przy tym mogłem stwierdzić, że przy wszelkich znanych różnicach, istnieje wiele takich samych problemów jak i tu w Niemczech, z często powstającymi w ten sam sposób okropnymi błędami budowlanymi. Oraz z takimi samymi katastrofalnymi rezultatami zarówno dla budynku jak i dla kieszeni inwestora.

Building Rehabilitation, Conservation, Preservation, Repair, Maintenance, Restoration, Renovation for Public and Private Use

Przykłady? Kliknij na linki przy zdjęciach dla uzyskania dalszych informacji:

Zniszczona
powierzchnia i powstała zewnętrzna skorupa wskutek zastosowania krzemianowego utwardzenia i powłoki
malarskiej(1) + Zniszczona
powierzchnia i powstała zewnętrzna skorupa wskutek zastosowania krzemianowego utwardzenia i powłoki
malarskiej(2) + Zniszczona
powierzchnia i powstała zewnętrzna skorupa wskutek zastosowania krzemianowego utwardzenia i powłoki
malarskiej(3) + Zniszczona
powierzchnia i powstała zewnętrzna skorupa wskutek zastosowania krzemianowego utwardzenia i powłoki
malarskiej(4) + Pleśń w łazience(5) + Żadne kapilarne podciąganie wilgoci(6a) + Wykwity solne po wykonaniu izolacji poziomej i osuszeniu budynku z zastosowaniem
środka injekcyjnego zawierającego sole(6b) + Algi na izolacji cieplnej(7) + Zawilgocona izolacja cieplna(8) + Zawilgocona izolacja cieplna na zewnątrz i pleśń wewnątrz(9) + Izolacja cieplna, która eksplodowała i spaliła się(10) + Zaprawa cementowa, mur i mróz(11) + Cement i kamień naturalny(12) + Spoiwo zaprawy na nowej elewacji(13) + Syntetyczna farba na historycznej elewacji(14) + Syntetyczna farba na historycznej stolarce okiennej(15) + Syntetyczna farba na ogrodzeniu(16) + Technika okienna dzisiaj(17)

Objaśnienia do zdjęć:(1), (2), (3), (4): Zniszczona powierzchnia i powstała zewnętrzna skorupa wskutek zastosowania krzemianowego utwardzenia i powłoki malarskiej; (5) Pleśń w łazience; (6a) Żadne kapilarne podciąganie wilgoci (6b) Wykwity solne po wykonaniu izolacji poziomej i "osuszeniu budynku"z zastosowaniem środka injekcyjnego zawierającego sole; (7) Algi na izolacji cieplnej, z: Bautenschutz+Bausanierung, Zeitschrift für Bauinstandhaltung und Denkmalpflege, styczeń 2002, fotografia: Hochschule Wismar; (8) Zawilgocona izolacja cieplna, z: "Bauhandwerk mit Bausanierung 2/01", fotograf: Helmut Pätzold; (9) Zawilgocona izolacja cieplna na zewnątrz i pleśń wewnątrz; (10) Izolacja cieplna, która eksplodowała i spaliła się, z: "Schadensbilder aktuell", Bayerische Brandversicherung München; (11) Zaprawa cementowa, mur i mróz; (12) Cement i kamień naturalny; (13) Spoiwo zaprawy na nowej elewacji; (14) Syntetyczna farba na historycznej elewacji; (15) Syntetyczna farba na historycznej stolarce okiennej; (16) Syntetyczna farba na ogrodzeniu; (17) Technika okienna dzisiaj

Na wszystkich moich stronach internetowych znajduje się wiele technicznych, pożytecznych i w części kontrowersyjnych informacji. Dzięki mojemu współpracownikowi znającemu język polski - mgr. inż. architekt Gabrieli Grabke, urodz. w Łodzi - możliwe jest udostępnienie części tych informacji również po polsku.

Jeżeli informacji, których poszukujesz, nie znajdziesz na moich stronach w języku polskim, to alternatywnie znajdziesz następujące tematy w języku niemieckim: odrestaurowywanie, konserwacja, prace konserwatorskie, techniczne i historyczne badania budynków, archeologia, materiały budowlane dla historycznych obiektów takie jak cegły i wapno, obróbka wapna, zaprawa, zaprawa do spoinowania, tynk, mur, beton, potasowe szkło wodne, twierdze, zamki, opłacalność i finansowanie, oszustwo i korupcja w budownictwie, na przykładowych stronach:

ples´n´ i wilgoc´ izolacji cieplnej - Moja strona "Burg und Schloss (Twierdza i zamek)" z wieloma linkami do twierdz i zamków na całym świecie.

- Szacunek! Zawsze aktualny: ta tragiczny kiedyśü z płaski Dchernä: Architektoniczny Sndenü, techniczny zabobony i kto ma ta dług? Ta klęski w Reichenhall, Ostrowiec Świętokrzyski: Zawalił się dach hali fabrycznej; 2 osoby nie żyją, 66 osób zginęło pod gruzami zawalonej hali Międzynarodowych Targów Katowickich w Chorzowie i inny przykłady. Analizy i spekulacje.

- Moja strona "Aufsteigende Feuchte (Podciąganie kapilarne wilgoci)". Tu znajdziesz informacje o tym, co wszystko można niewłaściwie zrobić, jesli chodzi o wilgoć i obecność wody przy i w murze piwnic oraz fundamentów, na elewacjach i w tynku. Poza tym , jak nieskuteczne ale super kosztowne "osuszanie murów" może stać się największym oszukańczym przedsięwzięciem dla rozmaitych "szarlatanów", i wiele więcej.

- Moja strona "Schimmel (Pleśń)" dotycząca najokropniejszych wyników jakie przynoszą stosowane nowoczesne idiotyczne metody izolacji cieplnej, uszczelnianie pomieszczeń i sposoby ogrzewania.

- Moja strona "Der Schwindel mit der Waermedaemmung (Szachrajstwo z izolacjami cieplnymi)" traktuje o bardzo energetycznie-oszczędnym inwestorze budującym dom, którego wielce inteligentni doradzcy i wysoce mądre przepisy budowlane zmuszają do wyniszczenia własnego domu, siebie i swojej rodziny lub najemców: poprzez zastosowanie materiałów do izolacji cieplnej, które nie zatrzymują ciepła, ale stają się mokre oraz stanowią pożywkę dla alg, mchów i trującej pleśni, przez które są zżerane.

Bravo Janusz! - W czasie prezydencji walczmy o pieniądze


Tekst do fotografii: "obraz termografii wizyjnej odkrywa duże straty ciepła. Pomiar przy temperaturze zewnętrznej 10 OC, bezwietrznej pogodzie i nieznanej temperaturze pomieszczenia. Przyczyną widocznych strat ciepła jest, że elementy w których osadzono okno (ściana podokienna, nadproże, obramienie) wykonanie są w konstrukcji murowanej." Z duńskiej gazety i brutalnej reklamy Byg-Tek (Bau-Technik) 25.10.04, autorem jest dziennikarz Michael Rughede.

Ale to jest tylko prymitywna propaganda nadmiernie uszczelnionych domów i maksymalnej izolacji.

Za jak głupich uważa autor swoich czyteników?! Obraz termograficzny pokazuje naturalnie tylko wypromieniowywane w porze południowej ciepło masywnej murowanej ściany - zależące od zaabsorbowanego promieniowania słonecznego. Sąsiadująca narożnikowo wschodnia ściana szczytowa zyskała mniej bezpośredniego promieniowania słonecznego i dlatego przedstawia się jako niebiesko-zielono-zimna. Czy też ma czytelnik uwierzyć, że właściciel domu posiada specjalny system ogrzewania narożnikowego, który nagrzewa tylko ścianę południową? Michael, Michael, dlaczego stosujesz najgłupszesztuczki, żeby tylko wyciągnąć pieniądze od wła� �cicieli domów? Dalsze informacje

Regulacja temperatury powierzchni

- Moja strona "Huellflaechentemperierung (Regulacja temperatury powierzchni)" traktuje o fałszywym i prawidłowym ogrzewaniu: rozrzutne ogrzewanie poprzez nagrzewanie powietrza w pomieszczeniu i zanieczyszczenia powietrza w pomieszczeniach, astmatyczne dzieci, masowe zachorowania na grypę podczas sezonu grzewczego, kondensująca wilgoć na niedogrzanych ścianach zewnętrznych - albo łagodne nagrzewanie poprzez oszczędne promieniowanie ciepła, z niewielkim nakładem środków technicznych, zawsze suchymi powierzchniami otaczającymi pomieszczenia, zdrowe, chłodne i czyste powietrze w pomieszczeniu.




Neuenburg w Sachsen-Anhalt.
Prace restauracyjne w zakresie architektonicznym i inżynierskim planowane przez moje biuro (24 fazy robót budowlanych od 1991 roku).
(Ed Kane's info Neuenburg - Roads to Ruins)

- Mój wykład podczas seminarium organizowanego przez RILEM "Właściwości historycznych zapraw w kontekście ich napraw.", Paisly Universitet, Scotland, May 1999: "TRADITIONAL CRAFTMANSHIP IN MODERN MORTARS – DOES IT WORK IN PRACTICE?" (English) Z wieloma przynależnymi angielskimi linkami i moimi szkicami z wycieczki zorganizowanej przez RILEM do Stirling Castle i historycznych pieców wapiennych w Charlestown Fife, itd.


Opactwo cystersów w Waldsassen.
Renowacja elewacji w technice wapna powietrznego. O wiele taniej niż znieważanie elewacji cementem, syntetykami albo powłokami ze szkłem wodnym lub krzemianami.

- Moja strona 'Weitere Beratung (Dalsze porady)' z wieloma interesujacymi linkami na strony architektów, inżynierów, rzemieślników i właścicieli domów.

- Moja strona 'Autorenreferenz (Curriculum vitae)' pokazuje moją biografię, kieruje do paru moich projektów, przyjaciół i stowarzyszeń, do których należę.

- Moja strona 'Baustoffe (Materiały budowlane)', tutaj demaskuję nowoczesne systemy budowlane, które szkodzą historycznym budowlom i wskazuję alternatywy. Informacje dotyczące wapna, cegieł, zapraw i murów są do znalezienia tutaj:

Renovation mortar systems WTA - a harmful alternative for salty and damp walls

- Zaprawa na bazie wapna powietrznego i aktualne praktyki domieszek
- Odnawianie albo zachowywanie starych tynków
◄=== Tynk renowacyjny (Sanierputz WTA) na zawilgocone i lub zasolone mury
- Najczęstsze błedy przy stosowaniu zapraw na bazie wapna powietrznego, tynku wapiennego i farb wapiennych
- Receptury wapna powietrznego do stosowania w murach, tynkach zewnętrznych i wewnętrznych, jastrychach, materiałach dekarskich, przy spoinowaniu i wypełnieniach pod ciśnieniem
- Tynk wapienny i zaprawy w zabytkach budownictwa
- Materiały tworzące ściany w starych budynkach





.
Barokowy dworek przed i po odrestaurowaniu z wykorzystaniem tradycyjnych i opłacalnych metod budowlanych, planowanie: Architektur- und Ingenieurbüro Konrad Fischer.

- Moja strona 'Erhaltende Instandsetzung (Zachowawcze odnawianie)' z tekstami i fotografiami pokazuje jak odnawia się stare budynki z wykorzystaniem tradycyjnych, innowacyjnych, odwracalnych i opłacalnych metod w odróżnieniu od nowoczesnej fuszerki.

- Moje strony 'Wirtschaftlichkeit/Ökonomie bei Restaurierungen (Opłacalność/Ekonomia prac restauracyjnych)' i 'Finanzierung (Finansowanie) 'poruszają pytania o ekonomię i finansowanie w obrębie renowacji budynków historycznych.

Kloster Reichenstein - Fundraising-Video

- Jeżeli wydawałoby się to koniecznie potrzebne, to istnieje moja strona 'Beratung (Doradztwo)', poprzez którą możliwe jest zamówienie i opłacenie mojej osobistej porady (w języku niemieckim lub angielskim) za pośrednictwem telefonu, poczty elektronicznej (e-mail), w moim biurze albo tam gdzie stoi Twój budynek. Bądź ostrożny: jakąkolwiek poradę otrzymasz wszędzie, częściowo gratis lub całkowicie za darmo.Przykłady: (Linki na polskojęzyczne forum internetowe). Dwóch doradców, trzy propozycje rozwiązania problemu, cztery błędne porady. Mądrość producenta wyrobów i jego przedstawicieli, przemądrzali rzemieślnicy, wysoce inteligentni eksperci budowlani, "złote rączki", bezrobotni technicy budowlani, akademiccy teoretycy, fizycy z ambicjami do nagrody Nobla!, początkujacy, szczególnie budowlanie-wszystkowiedzący amatorzy.

Mam rację?

Być może pomocna będzie dla Ciebie dla lepszego zrozumienia możliwość przetłumaczenia moich niemieckich stron na angielski lub francuski? Wypróbuj następujące możliwości tłumaczenia online w internecie:

Polecam: Tłumaczenie online stron internetowych: www.translate.pl <> www.ectaco.pl/slownik_online/ <> Go translation
Wypróbuj też: Online-Translation German-English and others <> Translation Guide <> translate.ru <>


- Inne mniej lub więcej interesujące linki:

Linki na forum internetowe z udziałem Konrada Fischera:

http://forum.gazeta.pl/forum/72,2.html?f=217&w=22779100
http://www.forum.monter.pl/third.php?nawi_id=0146e9f81ba33c2c2e1981c42b4ea722&id_watku=443&id_grupy=4
http://forum.muratordom.pl/beton-kom-styropian-plesn-i-wilgoc,t161231.htm

Inne informacje dotyczące przebudowy, modernizacji, renowacji, naprawy, utrzymania w dobrym stanie, odnawiania, ochrony i pielęgnacji zabytków, odrestaurowywania, prac konserwatorskich w muzeach, urzędów ds. ochrony zabytków, zamki, architektów, inżynierów, restauratorów i rzemieślników, portali technologicznych i kulturalnych z obszaru polskojęzycznego:

www.kobidz.pl/ <>en.yellowpages.pl/.../Ochrona-zabytków.html <>www.lodz.uw.gov.pl/index.php3?str=258&id=140 <>/www.wuoz.bip.lodz.pl/index.php?id=af343fe0&str=1 <>/www.uwoj.bydgoszcz.pl/?cid=75 <>www.muratorplus.com.pl/ <>http://www.muratordom.pl/ <> www.murator.com.pl <>www.republika.pl/mieszkaj_lepiej/przegrody_zewnetrzne.htm <> http://www.architekci.pl/ <> www.sztuka-architektury.pl <> www.zabytki.pl/ <> katalog.onet.pl/5230,kategoria.html<> www.zabytki-tonz.pl/index.html <> www.sztuka.net.pl/palio/html. <> /www.zamkiwpolsce.prv.pl/ <> www.bahn-in-pommern.de/ <> http://www.zamki.pl/ <> http://zamki.res.pl/ <> http://www.zamek.malbork.pl/ <> http://www.wawel.krakow.pl/ <> http://www.zamek-gniew.pl/ <> http://www.zamek.szczecin.pl/ <> http://www.zamek-tuczno.pl/ <> http://www.treskov.pl/ <> http://www.baranow.motronik.com.pl/- Zamek w Baranowie Sandomierskim <> http://www.zamek-ogrodzieniec.pl/ <> - http://www.zamek.com.pl/ - Zamek Korzkiew <> http://www.zamek-pszczyna.pl/ <> http://zamekbrzeg.pl/ <> http://www.zamek-bolkow.info.pl/ <> http://www.muzeumdarlowo.pl/ <> http://www.zamki-mazowsza.turystyka.net/ <>

Być może jesteś zainteresowany kupnem niemieckiego zamku? Może mógłbym tutaj też pomóc. Przykłady objektów na sprzedaż.


Mail XY:>

> witam, czytalem watek na forum gazety i sie w szok wbilem, albo jestem glupi
> albo cos ci sie pomylilo. twierdzisz ze ludzie ktorzy mniej placa za
> docieplony budynek to dla tego ze zima jest lagodniejsza ... to chyba nie
> tak. jak mam piwko w lodowce ze styropianu i ide na plaze, to to piwko jest
> dlugo zimne. podobnie jest z lodami na patyku, ktore sprzedaje sie z
> styropianowych skrzynek na plazy. wg mnie jest to niezbity dowod, ze w
> twoich wywodach jest luka. styropian jest bardzo dobrym materialem
> docieplajacym i izolujacym. pozdro K.

Drogi XYzie,
dziekuje za Twój komentarz. Nie, niekoniecznie jest sie glupim, jesli
jest sie poprzez reklame firm wprowadzanym w blad, mnie to tez spotkalo.

Do tematu:

To jest jednak roznica, jak dany material energie cieplna przy bezposrednim dotknieciu przyjmuje (tego dotyczy wspólczynnik U) oraz w jaki sposób odbywa sie transport ciepla w danym materiale.

Przejdz sie na boso w piwnicy, posadzke kamienna odczuwasz jako zimniejsza niz dywan.
Obie powierzchnie maja jednak ta sama temperature jaka jest w pomieszczeniu, obojetne ile izolacji lezy pod spodem. A kiedy Twoja stopa juz ocieplila miejsce, na którym stoi, wtedy to podloze wypromieniowywuje to cieplo z powrotem. W samym materiale przewodzenie ciepla nastepuje poprzez zjawisko promieniowania (fotony/fonony). A w takim przypadku tylko masywny material budowlany dziala jako izolacja.

Pomysl nad tym, to nie jest takie skomplikowane.

Wesolych Swiat

Konrad Fischer

P.S. Trudno mi prowadzic korespondencje w jezyku polskim, poniewaz
musze ja przekazywac do tlumaczenia. Jesli chcialbys sie wiecej dowiedziec
to pisz prosze w jezyku niemieckim albo angielskim. A pod ponizszymi
adresami znajdziesz moje strony internetowe dotyczace tych tematów:
http://www.konrad-fischer-info.de/7mold.htm (angielski)
http://www.konrad-fischer-info.de/213baust.htm (niemiecki)
http://www.konrad-fischer-info.de/7tempr.htm (rosyjski)


Mail XZ:

Szanowny Panie Inżynierze!!

Jestem młodym inżynierem budowlanym z Polski. Od kilku lat interesuję się problematyką ochrony zabytków i metodami skutecznej rewaloryzacji i rewitalizacji zabytkowych struktur budowlanych, głównie XIX- wiecznych obiektów fabrycznych. Pisałem nawet o tym pracę magisterską.

Obejrzałem przypadkowo Pańską stronę internetową i zaskoczył, a w rezultacie zbulwersował mnie Pana komentarz do problematyki ochrony i restaurowania zabytków w Europie Wschodniej, więc co za tym idzie również w Polsce.

Otóż proszę sobie wyobrazić, że na skutek działań II wojny światowej (wywołanej nota bene przez Pana rodaków) Polska stała się największym na świecie poligonem doświadczalnym, jeżeli chodzi o konserwację i odbudowę zabytków zniszczonych przez wroga.

Piszę Pan, cytuję: „Dzięki temu uzyskałem wgląd [w] problematykę ochrony zabytków we wschodniej Europie i tamtejsze sposoby stawiania pytań do problemu, techniczne i ekonomiczne metody oraz metody odrestaurowywania (jeżeli coś takiego w ogóle istnieje).”

Otóż powiem Panu, że istnieje takowa problematyka i to w całkiem niezłej formie i z niezłymi doświadczeniami, nawet na skalę światową.

Wydaje mi się, że ma Pan za małą wiedzę, jeśli chodzi o polskie doświadczenia dotyczące konserwacji i renowacji zabytków (na dowód tego przytoczę Panu fakt, iż podczas obrad II MIĘDZYNARODOWEGO KONGRESU ARCHITEKTÓW I TECHNIKÓW ZABYTKÓW W WENECJI W 1964 R. w Komisji, uchwalającej ostateczne brzmienie tego do tej pory obowiązującego aktu, składającej się z 12 najwybitniejszych profesorów z całego świata, aż trzech było właśnie z Polski.

Pana pogardliwy wywód, że problematyka ochrony zabytków w Polsce nie istnieje, jest kłamliwy i obraźliwy.

Polecam Panu krakowską konferencję „REW-INŻ.”, odbywającą się co kilka lat, a poruszającą właśnie problematykę renowacji zabytków.

Oto link do strony: www.lokacja.krakow.pl/patronaty/?todo=shw&pat_num=286&pat_year=2007

Kontakt do organizatora Konferencji:

VIII Konferencja Naukowo-Techniczna REW-INŻ.’2008 pt. „Inżynieryjne problemy odnowy staromiejskich zespołów zabytkowych” (286/2007)

Termin: 4 - 6 czerwca 2008 r.

Organizatorzy:

Politechnika Krakowska
Telefon: 602 27 55 13
Kontakt: prof. dr hab. inż. Zbigniew Janowski

Pozdrawiam,

X.Z.


Konrad Fischer
(Hochstadt n. Menem, Niemcy)

ODBUDOWA I UTRZYMANIE ZRUJNOWANYCH KOMPLEKSÓW ZAMKOWYCH I PAŁACOWYCH- STRATEGIA I METODA PLANOWANIA

Referat wygłoszony podczas IV Międzynarodowego Sympozjum "Zamki i pałace", które odbyło się w dniach 30-31 maja 1994 w Pszczynie.
Publikacja zamieszczona została w IX tomie Materiałów Pa ństwowego Muzeum Zamkowego w Pszczynie na stronach 146-154.


Decydującym wyzwaniem pojawiającym się przy utrzymywaniu i rewitalizacji kompleksów zamkowych i pałacowych, zagrożonych zawaleniem się, jest sprawa włączenia do ochrony zabytków ekonomicznie nośnej koncepcji planistycznej.

Finansowanie tego rodzaju przedsięwzięć może w wyjątkowych przypadkach nawet się udać, tzn. w sytuacjach nieobarczonych przymusem ekonomicznym, na przykład przy renowacji jakiejś siedziby rodu, względnie pomnika kultu regionalnego lub narodowego.

Tego rodzaju romantyczne podstawy finansowania, podszyte często zamysłem propagandowym fałszującym historię, znane są aż za dobrze; również przy przedsięwzięciach mających w swych założeniach zobowiązania względem "ochrony zabytków", "wiedzy o kulturze" i "gospodarności", wyczuwa się u decydentów niewyraźne intencje, mające niewiele wspólnego z historyczną autentycznością i materialną całością obiektu. Wyrastają z tego, te tak lubiane dążenia rekonstrukcyjne, którym po poszatkowaniu substancji budowlanej usłużnie zaangażowani badacze budowlani (inaczej zwani archeologami budowli), dostarczają tak wytęsknionych argumentów i naukowego listka figowego. Równie niebezpieczne dla substancji budowlanej, wartej ochrony w jej całości, są dążenia strony w tym zainteresowanej, by z przesadną naukowością przyrodniczą i najczęściej z góry założonym wynikiem technologiczno budowlanym przebadać z nieubłagalną szczegółowością tą substancję, aby znaleźć lub wywieść argumenty uzasadniające zastosowanie droższych materiałów i technologii przemysłowych.

Zalecenia odnośnie zabiegów budowlanych, podsłuchane przypuszczalnie w laboratoriach, zaskakują praktyków swoimi stale powtarzającymi się sformułowaniami i recepturami, wlokącymi się i tak w ogonie rozwoju przemysłowego.

W naszych nowych krajach federalnych, lecz nie tylko tam, znajdujemy wystarczająco dużo przykładów takich, często wspólnie kroczących, strategii idealistycznych i materialistycznych, przy pomocy których dziecięce sny o ochronie zabytków, obok dąże ń do wpływania na bieg wydarze ń, samorealizacji i zdobywania zamówie ń dla przemysłu budowlanego, naukowców, przyrodników i restauratorów, sterują czynnikami oficjalnymi w trakcie rozdysponowywania środków, a ci ostatni zaś niepotrafią przejrzeć gry jaką się z nimi prowadzi, zadowalając się argumentami rzeczowymi "ukrytymi w otoczce werbalnej".

Siły te należy zorganizować w sposób możliwie sterowalny, jeśli twierdze i zamki, a również inne zabytki świeckie i sakralne mają być wzięte na muszkę, zamierze ń budowlanych. W wielu przypadkach uczucia najczęściej nieuświadomione oraz sprzeczności interesów, okazują się niepokonywalnymi, a przy tym szkodliwymi w równym stopniu dla substancji budowlanej, jak i dla kas publicznych. Bardziej obiektywni uczestnicy tego rodzaju przedsięwzięć budowlanych, a można do tego grona również zaliczyć niektórych projektantów i prywatnych inwestorów, wiedzą już od dłuższego czasu, że najbardziej ekonomiczna technologia budowlana w zastanej starej substancji, idzie w parze z m aksymalnym dążeniem do jej zachowania. Przy zręcznym podejściu do zaprojektowania rozwiąza ń i funkcji powyższe nie musi stać w opozycji do zamiarów techniczno-funkcjonalnych, jak również pod względem aspektu gospodarczego i ochrony zabytków, o ile, a zdarza się to niezwykle rzadko, znajdą zastosowanie kryteria oceny projektów pozbawione uprzedze ń.

Pełny stan istniejący, pryncypialnie godny zachowania, jako nośnik i dokument historii obiektu, zostaje podczas renowacji przekształcony odpowiednimi zabiegami budowlanymi tak, by nowym formom użytkowym zapewnić co najmniej średnioterminową żywotność.

W normalnych przypadkach giną przy tym składniki oryginalnej substancji, które nie odpowiadają zamierzonym przeznaczeniom, lub są już poważnie uszkodzone; również pozornie naukowe i rzekomo związane z ochroną zabytkową i rekonstrukcją badania naukowe są nie tak rzadko znowu przyczynami degeneracji istotnych czynników zawartych zarówno w niszczonym oryginale, jak i w utraconej prawdzie historycznej.
Nas jako architektów i inżynierów interesują zwłaszcza strategie planistyczne mogące zapobiega niepożądanym ubytkom zastanej substancji i efektom ekonomicznym nieadekwatnych zabiegów budowlanych.

Po pożegnaniu się z najczęściej nieświadomie nabytą obyczajowością kulturową i balastem ideologicznym z dziedziny estetyki, techniki, historii, a również konserwacji zabytków, można by dążyć do pozyskania obiektywnych wyników przy zachowaniu niezastąpionych świadectw historii, dla następnych pokole ń.

My projektanci nie zostaliśmy przy tym użyci jako "genialni twórcy" lecz do rozwiązywania i przetwarzania kompleksowych konstrukcji naprawczych oraz opracowania funkcjonalnych i ekonomicznie uzasadnionych przeznacze ń, oczywiście na bazie dobrej znajomości konstrukcji budowlanych, zarówno historycznych, jak i nowoczesnych, oraz materiałoznawstwa, historii budownictwa, a także podstaw prawnych i gospodarczych. W ten sposób zostajemy też w istotnym miejscu sprzężeni z zagadnieniami: planowania i sterowania finansowaniem przedsięwzięcia naukowo-technicznie adekwatnego przygotowania budowy, badania i udokumentowania stanu istniejącego, procedur kontrolno- zatwierdzających objętych prawem budowlanym i konserwatorskim, jak i samej organizacji procesu budowlanego.

Zwłaszcza kwalifikacje samodzielnego architekta, w zakresie kierowania przedsięwzięciem, decydują w jego walce o przeżycie, z obawami i żądaniami inwestorów, samowolą urzędników, prostytucją kolegów oferujących niskie honoraria za zmniejszone zakresy usług oraz tendencją do zastąpienia pozycji architekta generalnym wykonawcą. Idzie przy tym o pogodzenie pozornie sprzecznych interesów inwestorów, urzędów, firm, opinii publicznej i strony planistycznej, co jest przesłanką urzeczywistnienia każdego projektu.

Na podstawie około 350 projektów przedsięwzięć w budownictwie historycznym, zrealizowanych od roku 1979, w tym 12 objektów zamkowych i pałacowych, dopracowano się szeregu efektywnych strategii planistycznych i metod roboczych, które poniżej skrótowo opisano.

Finansowanie prac urbanistycznych i projektowych

Już pierwszy krok na drodze do urzeczywistnienia przedsięwzięcia budowlanego, zwłaszcza rzędu wielkości renowacji twierdz i zamków, a więc sposób sfinansowania niezbędnych prac planistycznych, okazu je się decydującą przeszkodą. Jeśli nie chce się kroczyć tradycyjną drogą niedostatecznego, lecz "taniego" planowania wstępnego, opartego jedynie o pobieżne przebada- nie stanu istniejącego i uniknąć będącej tego konsekwencją eksplozji kosztów w trakcie realizacji budowy, to oferujemy poniższą procedurę która się u nas wielokrotnie sprawdziła.

W pierwszej kolejności sporządza się stosunkowo niedrogie studium użytkowe dla przedsięwzięcia budowlanego w celu określenia szacunkowego kosztu, przyjmując za podstawę wielkość powierzchni i koszt jednostkowy na wyrost (np. 3500,-DM/m2), oraz bardzo wstrzemięźliwie obliczoną wielkość dochodu w aspekcie przewidywanego użytkownika budowli. Dzięki temu można już na starcie dokonać oceny wstępnej co do ekonomiczności, koniecznych kredytów, tempa spłat, obciążenia środków własnych, kosztów budowy i projektowania oraz etapowania budowy. Strona inwestorska, która najczęściej sama musi ponosić koszty tych prac, może na podstawie ich wyników podejmować pertrak tacje z uczestnikami procesów projektowania i finansowania w zakresie pozwalającym na przystąpienie do drugiego etapu projektowania bez znacznego ryzyka z jej strony.

Efektem tych pertraktacji winno być przystąpienie do opracowania wstępnego planu finansowego dla pierwszego odcinka budowy na bazie wstępnych parametrów kosztów oraz uzyskanie konkretnego sfinansowania kosztów, celem odpowiedniego przygotowania projektu. To ostatnie obejmuje oprócz obszernego przebadania stanu technicznego budowli, szczegółowe zaplanowanie środków, będące godną zaufania podstawą dla sporządzenia harmonogramów finansowania i przebiegu budowy, oraz dla uzyskiwania uzgodnie ń i zezwole ń w finansowych i budowlano-technicznych procedurach administracyjnych.

W razie powodzenia takiego dwustopniowego przygotowania projektu, możliwe jest przystąpienie do realizacji przedsięwzięcia budowlanego w ramach uprzednio określonych środków i przy wyeliminowaniu istotnych niespodzianek technicznych.

Poniżej spróbujemy bliżej naświetlić poszczególne kroki planistyczne.

Przygotowanie budowy

Znane "eksplozje kosztów" w budownictwie zabytkowym wynikają z zaniedba ń, których dopuszczono się podczas inwentaryzacji technicznej. Metody dokumentowania, które z czasem stały się tradycyjnymi, w rezultacie są najczęściej mnóstwem niewystarczających i nieprzejrzystych danych, subiektywnie silnie zafałszowanych, niezorientowanych na praktykę i nie wartych wydanych na ich uzyskanie pieniędzy.

Opracowana przez nas i wielokroć sprawdzona metoda uchwycenia stanu istniejącego, zawierająca systemy ksiąg przestrzennych i wykazów elementów drewnianych, podaje w formie krótkich opisów i w pozycjach wybiórczych: konstrukcję budowlaną, stan budowli i środki budowlane wraz z parametrami ilościowymi dla większości elementów budowli i miejsc uszkodzonych.

Wszystko to na bazie pomiarów wiernych aktualnym zniekształceniom. Doprowadza to różnych opracowujących do technicznie obiektywnych wyników, które mogą być wprost przenoszone do harmonogramów realizacyjnych i opisów robót.

Ponieważ dane inwentaryzacyjne są pozyskiwane z intencją ich bezpośredniego wykorzystaniu wwykonawstwie, to odpada tu zjawisko gromadzenia makulatury, która niewykorzystana przy konkretnej realizacji budowlanej pozostaje na zawsze w segregatorach, które z upływem czasu pokrywa pył.

Zaplanowanie funkcji

Przy zmianach sposobów użytkowania i dopasowania założe ń zamkowych i pałacowych do dzisiejszych wymogów, traktujemy daną strukturę budowlaną, jako gotowy wynik historii budowli, aż do naszej "nowoczesności" i to możliwie bez dokonania jej oceny; zadanie projektowe polega tu natomiast na wpasowaniu nowych funkcji, jako elementów, w istniejącą "siatkę strukturalną".

W razie trudności pojawiających się przy ich wpisywaniu, należy dążyć do maksymalnego respektowania istniejącej struktury, aż do rezygnacji z wkomponowania takiego elementu funkcyjnego. Jeśli mimo to nie da się uniknąć wyburze ń, uwarunkowanych przyszłą funkcją, to należy do tego przeznaczyć strukturę budowli najbardziej predystynowaną dla tego celu, o wysokim stopniu zniszczenia i takiej z której, zdaniem podejmujących decyzje, można z najmniejszym bólem zrezygnować.

Ponadto wyrażamy również opinię idącą dalej, tzn. że zastana (przed przystąpieniem do projektowania) budowla winna być w stanie prawie nietkniętym nową "funkcją", ze wszystkimi uszkodzeniami i znamionami różnych faz jej budowy i zrujnowania. Tego rodzaju wielowarstwowo ujawniające się układy przestrzenne są w ko ńcu możliwe do zaprezentowania z cechami wszystkich odsłoniętych epok, i to bez pozornie historyzujących zafałszowa ń rekonstrukcyjnych, brutalnego spełniania norm technicznych i obliczonych na blichtr przekształce ń wyrazu architektonicznego, związanych z ubytkami oryginalnej substancji budowlanej. Odpowiednio naświetlone i odgrodzone przed wejściem do ń, ujawniają się zwiedzającym jako relikwiarze, przed którymi stojąc starają się rozwikłać zawarte w nich tajemnice, co można traktować jako dydaktyczną puentę zwiedzania zabytków.

Nie dążymy tu oczywiście do obiektywizmu za wszelką cenę; życzenia inwestorów i obowiązki nakładane przez władze sprowadzają (same przez się) do tego rodzaju wybryków, jakimi są oszczędzające koszty zamiary konserwacyjne pozbawione uprzedze ń, tj. na płaszczyznę eksperymentalną. Być może przyszłe dążenia będą bardziej sprzyjać takim pomysłom, kiedy perfekcjonizm architektoniczny i historyczny zatrzyma się na materialnej barierze. "Ubóstwo jest najlepszym konserwatorem zabytków"; widać to zwłaszcza w naszych nowych krajach federalnych, ale wraz z napływem nowego rośnie również i tam apetyt na upiększające zmiany...

Przy pomocy opracowanego przez nas programu kalkulacyjnego jesteśmy w stanie sprawdzać ekonomiczność rozplanowania funkcji i alternatywnych rozwiąza ń, jak również dokonywać ewentualnych korekt. Możliwe jest tu również przeanalizowanie poszczególnych powierzchni, wraz z ich udziałami w kosztach inwestycyjnych i eksploatacyjnych, osiąganych dochodach po podjęciu ich użytkowania, oraz należnych od tego wszystkiego kredytów. Wyrastająca przy tym dokumentacja wymaga sukcesywnego zatwierdzenia ze strony instytucji finansującej dobrze zorientowanej w sprawach kosztów, co winno pobudzać ją do zwiększonej aktywności.

Przedstawiona metoda i strategia projektowania obniża powstające koszty budowy i użytkowania, gdyż interwencje konstrukcyjne w substancję ograniczane są do napraw, a nieekonomiczne funkcje w całej strukturze obiektu pozostają pod stałą kontrolą.

Projektowanie konstrukcji

Zarówno konstrukcje naprawcze jak i nowe, należy wkomponować w istniejące, jako nową skorupę otaczającą historycznie autentyczny rdze ń. Niezbędne przejścia i otwory wyszukują sobie "drogę najmniejszego oporu" przez istniejące zakłócenia w strukturze i miejsca obarczone usterkami. Trakty i połączenia należy zaprojektować szczegółowo z respektem dla substancji. W naszym biurze następuje to przy ścisłej współpracy projektantów branżowych z historykami sztuki, dążąc przy tym do rozwiąza ń technicznych, możliwie wiernych zabytkowym. Na przekór nowoczesnym technologiom betonu i tworzyw sztucznych, wątpliwych w oddziaływaniach tak fizyczno-chemicznych, jak i fizjologicznych, usiłujemy stosować materiały o walorach sprawdzonych empirycznie.

Taka strategia w zakresie konstrukcji umożliwia, także przy realizacji budowy, uzyskanie efektywnych oszczędności, tak długo- jak krótkoterminowych.

Nasuwają się tu wspomnienia o tragicznych uszkodzeniach spowodowanych zastrzykami cementowymi rozsadzającymi materiał, lub o zniszczeniu pokładu malarskiego zbyt kruchym lub zbyt gęstym natryskiem silikatowym na starych tynkach, również na kamieniu naturalnym. Tak częsta już dzisiaj renowacja renowacji będzie z pewnością również w przyszłości nieprzyjemnym tematem.

Opis robót i planowanie kosztów

Opisy zamierzonych robót budowlanych w naszym systemie modułów pozycyjnych (PBS) gwarantują pełny przepływ informacji od projektanta do realizatora w formie merytorycznie i semantycznie usystematyzowanego tekstu. Opisy robót sporządza się już w stadium projektowania, dając w ten sposób do dalszej dyspozycji wiarygodne podstawy dla kalkulacji i finansowania. Opisy te, są ponadto wewnętrznie biurową instancją kontroli jakości, gdyż ujawniają w sposób bezlitosny nietrafione decyzje projektowe oraz ułatwiają sprawdzanie wyników. W odróżnieniu od tradycyjnych "testów standardowych" nasz system wymusza pełne ujęcie w opisie robót wyników inwentaryzacji technicznej, przetworzonych w aspekcie zastanej substancji budowlanej i jej uszkodze ń.

Aby sporządzić opis robót, kompletny pod względem technologicznym, należy poszczególne moduły tekstowe opracować, z odpowiednimi merytorycznymi założeniami, dla konkretnych przypadków zastosowa ń. Dla różnych takich przypadków są do dyspozycji różne typy pozycji, składające się z niżej opisanych modułów tekstowych.

NR - Numer pozycji

ORT - Opis stanu miejsca, w którym należy wykonać niezbędne roboty, z opisem napotkanych tam uszkodze ń i zagroże ń wynikających z inwentaryzacji, co w znacznym stopniu eliminuje, już przy podejściu do kalkulowania, zakres nieprzewidzianych robót dodatkowych, w porównaniu z niekompletnym wcześniej określonym zakresem robót.

ZIEL - Przyjęcie meritum celu technicznego i plastycznego zleconego dzieła. Tu właśnie może się firma wykonawcza włączyć w tok rozwiąza ń planistycznych i ewentualnie zaproponować własne technologie, ułatwiające osiągnięcie opisanego celu dzieła.

BEG - Uzasadnienie celu dzieła, dla wyjaśnienia i wybronienia przyjętych metod.
Opracowanie tego modułu tekstowego zapobiega przerostom robót budowlanych, w poszczególnych przypadkach zgoła niepotrzebnych, powodowanych jedynie rutyną zawodową lub reklamą wyrobów.

ARB - Opis wymaganych technologii i materiałów budowlanych w kolejności toku budowy. Opisane tu dodatkowo subkryteria dekodują całość pozycji roboczej tak, by żadne pobieżne zryczałtowanie i trudno powtarzalne zabiegi robocze nie utrudniały kalkulacji. Z powyższego wynikają: dokładne planowanie, kalkulacja, przetarg i wydanie zlece ń na również najbardziej kompleksowe roboty po cenach określonych w przetargu. Jest to przesłanka decydująca dla kontroli i oszczędności kosztów.

VPL - Skierowanie do podkładów planistycznych, zawierających potrzebne dane wymiarowe, techniczne i plastyczne dla każdej pozycji roboczej. Konieczność tego skierowania jako modułu tekstowego zapobiega niekompletnemu i niedbałemu zrealizowaniu założe ń techniczno-plastycznych.

VGL - Skierowania do struktury całości robót, dane dla powtarzających się i skomplikowanych operacji roboczych różnych typów pozycji, celem zmniejszenia nakładu pracy przy opisach.

TAT - Słowo czynnościowe, odniesione do modułu pozycyjnego - ZIEL. Ta przesłanka gramatyczna jest merytorycznie uzasadniona, ubezpiecza bowiem skuteczność robót, nawet gdyby same opisy robót w 5 - ARB zawierały jeszcze luki. Właściwy przebieg zamawiania w procedurze ofertowej zostaje w ten sposób zorientowany na wynik pracy.

MAS - Masy/Dane ilościowe dla wykonywanych robót jako składniki wymaganego zakresu świadczonej usługi.

EP - Cena jednostkowa jako przesłanka cenowa jednostki obliczeniowej, która po wykonaniu związanych z nią robót i obmiarów zostanie uhonorowana płatnością na podstawie rzeczywistego nakładu.

GP - Cena całkowita, jako wynik mnożenia mas i cen jednostkowych. Z sumy cen całkowitych dla wszystkich pozycji robót wylicza się koszt budowy i sumy przypadające na zlecenia dla poszczególnych firm.

Realizacja budowy

Systematyczne przygotowanie budowy umożliwia poprawne sterowanie jej realizacją, przy jednoczesnym sprowadzeniu kosztów i ryzyka do najniższego poziomu. Po rzetelnym zaplanowaniu istotnych procesów wykonawczych można harmonogramy robót i płatności lepiej sporządzać, niż w przypadku tradycyjnych sposobów planowania.

Przesłanki planistyczne

Wyżej wymienione prace planistyczne wymagają o wiele wyższego zaangażowania niż w przypadku stosowania tradycyjnych metod, lecz można je wykonywać w sposób ekonomicznie poprawny jedynie w przypadku odpowiedniej harmonii działa ń; przeszkodą jest tu często brak wglądu zleceniodawcy w całość związków przygotowania i efektów budowy.

łączny udział kosztów planowania obydwu stopni w ogólnym koszcie budowy winien wynosić ok. 10% dla dużych przedsięwzięć, a dla średnich i małych do 15%. W tak określonym udziale zawarte są jednak usługi planistyczne, ok. 50%, które w tradycyjnej metodzie planistycznej są realizowane i finansowane dopiero po ustaleniu niepewnych jeszcze w tym momencie, istotnych źródeł finansowania przedsięwzięcia.

Nieproduktywne strategie oszczędnościowe na etapie przygotowania budowy wywołują nieporządane eksplozje kosztów i utratę substancji budowlanej. Warunkiem uniknięcia tego negatywnego zjawiska jest zainwestowanie w ekonomicznie uzasadniony tok przygotowania i zaprojektowania budowy. Włączenie wkomponowanej w przedsięwzięcie istniejącej substancji budowlanej, dodanie jej do całości kosztów realizacji budowy i stworzenie w ten sposób podstawy dla określenia wysokości honorarium za etap planistyczny, zostało również przewidziane w systemie. Powstałaby dzięki temu platforma twardej walki projektantów o maksymalne zachowanie istniejącej substancji i obniżenie w ten sposób ogólnych kosztów budowy.

Aktualnie bywa wprost odwrotnie: planista (projektant) jest wynagradzany wysoką stopą zysku za oszczędności związane z mniejszym nakładem pracy na przygotowanie budowy i za wyburzenia w stanie istniejącym.

A może być inaczej: efekty ekonomiczne uzyskane w trakcie realizacji naszych projektów udowadniają, że również w starym budownictwie można uzyskać wysokość kosztów modernizacji porównywalnych z budownictwem nowym*.

* Publikowany artykuł był tłumaczony z oryginału niemieckiego (przypis redaktora).





Niemiecka strona startowa "Altbau und Denkmalpflege Informationen"